Jant Bakımı
Aracın
normal seyri halinde sağlıklı yol alabilmesi, tekerleklere yapılan rot balans
işleminin ideal şekilde olması, jantların şartlara uygun durumda olmasına
bağlıdır. Bu nedenle jantlar dairesel bütünlüğü merkezinde olmalı çeşitli
nedenlerle ortaya çıkan yamukluklar, darbe izleri oluşmuşsa giderilmelidir.
Çelik ve demir olmak üzere ikiye ayrılan jantlarda çelik jant diye bilinen
çeşit, aslında alüminyum alaşımlı olup hafif olması, istenilen model
verilebilmesi amacıyla üretilmektedir. Sağlam ve dayanıklı olan tam demir jant
ise bu avantajının yanında ağır olması, görsel estetik bakımından istenilen
şekil verilememesi nedeniyle kullanışlı sayılmıyorlar. Günümüzde özellikle
Ferrari grubu yarış araçlarında titanyum, magnezyum alaşımlı son derece hafif
jantlar seçiliyor.
Jantlarda beliren problemler
Araçla girilen bozuk yollar, kasislerden hızlı geçişler, tekerleğin banketten
veya çukura sert düşmesi, kaza sonucu çarpışmalar, patlak lastikle jant
üzerinde gitmek alüminyum jantlar üzerinde kırılmalara, demir jantlarda
yamulmalara yol açabilir. Sürücü direksiyon titremesinden balansın bozulduğunu
anlar. Normal şartlarda her 10 bin km de balans ayarına girilirken, beklenmeyen
ve sıra dışı karşılaşılan böyle durumlarda jant 100 tonluk prese sokularak düzeltiliyor.
Göz ve el mahareti işleyen bu işlem sırasında ustanın becerisi burada belli
oluyor.
Jant kırıkları, çatlakları ise statik kaynak ile gideriliyor. Jant ustaları
diğer kaynak çeşitleri uygulansa da başarı sağlanması için statik kaynak
uygulanmalıdır diyorlar
6 inç ile
15 inç arası genişliğe sahip jantlarda rastlanan bu kırık ve çatlaklar
yanaklara, dış kenarlara uygulanırken jant göbeğine bağlanan kollarda ki
kırıklarda kaynak sağlıklı olmadığı için, riske girilmediği vurgulanıyor.
Jantlarda zamanla oluşan problemlere de rastlanıyor. Özellikle eski model
araçların 20 yıllık jantların lastik oturan yerlerinde oksitlenmeler,
paslanmayla oluşan kumlanmalar, karıncalanmalar başladığı görülüyor. Kanser
gibi jant yüzeyinde ilerleyen bu paslanma jant direncinde azalmaya ve lastiğin
hava kaçırmasına neden olurken, bu durumlarda jant yüzeyi iyice zımparalanarak,
gerekiyorsa taşlanmayıp ve boyanıyor. Balans sırasında janta çakılan kurşun
ağırlık yanından lastiğin hava kaçırması problemine ise az da olsa rastlanıyor.
İstanbul Maslak Atatürk Oto Sanayi Sitesi A blok No 100 de, 25 yıldır Jant
tamiri ile uğraşan Bülent Derya özellikle alüminyum jant kullanan araç
sahiplerinin kullanım süresince çok dikkat etmelerini tavsiye ediyor. Günümüzde
500 milyon ila bir milyar arası fiyatlanan jantların yanı sıra Porsche gibi
lüks araçların tek jant fiyatının 1500 dolar olduğunu, dört jant ücretine
neredeyse bir araç alınabileceğini vurguluyor. Sürücülerin uğradığı acelecilik
ve dikkatsizlik sonucu en çok jant kırılmaları ile karşılaştıklarını, kırık,
çatlakları kırık cinsine göre bir iki gün sürede statik kaynakla tamir edip,
son aşamada jantları 10 değişik zımparalayla eski verniği üzerinden kaldırarak,
yeniden koruyucu vernik sürüp orijinal haline getiriyorlar. Tecrübeli jant
ustası, oksitlenme sonucu kararan nikelajlı alüminyum jantları parlattıklarını,
ön dingil, arka kovan düzeltilmesi, tampon düzeltme, torna işçiliği, argon
kaynak yaptıklarını belirtiyor